01.06.2026
Паёми табрикии вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Раҳим Саидзода ба муносибати Рӯзи байналмилалии ҳифзи кӯдакон
Ҳамватанони арҷманд!
Муҳтарам аҳли маориф!
Кӯдакон бузургтарин неъмати зиндагӣ, идомабахши наслҳо ва рамзи ҷовидонии миллатанд. Табассуми кӯдакон муждаи фардои нек, қадамҳои онҳо оғози роҳи ободии Ватан ва ҳар муваффақияти онҳо дастоварди ҷомеа ба шумор меравад. Аз ҳамин ҷост, ки дар тамоми ҷаҳон ғамхорӣ ба кӯдакон ҳамчун яке аз муҳимтарин вазифаҳои давлат ва ҷомеа эътироф гардида, ҳифзи ҳуқуқу манфиатҳои онҳо ба меҳвари сиёсати иҷтимоии кишварҳои пешрафта табдил ёфтааст.
Боиси сарфарозист, ки ҳамасола дар қатори дигар кишварҳои ҷаҳон 1 июн дар Тоҷикистони соҳибистиқлол низ ҳамчун Рӯзи байналмилалии ҳифзи кӯдакон таҷлил мегардад ва ин далелу бозгӯи дастгирию ҳимояи кӯдакон ва эҳтирому арҷгузории ҳуқуқу манфиатҳои онҳо мебошад. Ҳамчунин, таҷлили ин сана як навъ даъват аз аҳли ҷомеа, омӯзгорон, волидайн ва тамоми сохторҳои давлатию ҷамъиятӣ мебошад, ки барои ҳаёти хушбахтона, таълиму тарбия ва таъмини фардои дурахшони насли наврас пайваста ғамхорӣ зоҳир намоянд, зеро кӯдакон ояндаи ободу осудаи ҳар як давлату миллат, сарвати нодиру беназири ҳар як оила ба шумор мераванд ва ифодагари бахту саодати ҷомеа мебошанд. Аз ин ҷост, ки дар саросари олам ба таъмини зиндагии шоистаи кӯдакон, дастгирии ҳаматарафаи онҳо ва ба таҳсили наврасон таваҷҷуҳи ҳамешагӣ зоҳир карда мешавад. Бо ҳадафи ҳимояи ҳуқуқҳои кӯдакон Созмони Милали Муттаҳид санади муҳимми байналмилалӣ – Конвенсия дар бораи ҳуқуқҳои кӯдакро таҳия ва қабул намудааст. Иҷрои кулли талаботу дастурҳои ин санад аз ҷониби тамоми кишварҳои дунё ҳатмист ва зимни он тақозо мешавад, ки дар ҳамаи олам кӯдакон ба ғамхорию муҳофизат фаро гирифта шаванд. Ҷумҳурии Тоҷикистон пас аз соҳибистиқлол гаштан Конвенсия дар бораи ҳуқуқҳои кӯдакро соли 1993 ба тасвиб расонд уҳдадор шуд, ки ҳамеша баҳри риояву иҷрои талаботи ин санади байналмилалӣ ҷидду ҷаҳд хоҳад кард. Тибқи Конвенсияи мазкур, ҳар фарди аз 18-сола хурд кӯдак ба ҳисоб меравад. Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, ки дар сиёсати хирадмандонаи худ ба ғамхорӣ нисбат ба кӯдакон ҳамчун ояндасозони миллат эътибори пайваста ва махсус зоҳир менамоянд, вобаст ба Рӯзи байналмилалии ҳифзи кӯдакон чунин зикр намудаанд: «Ин сана ба мо-калонсолон ҳамеша ҳушдор медиҳад, ки масъулияти саломатӣ, тарбияи маънавии кӯдакону наврасон, фароҳам овардани шароити мусоиди таълиму тарбияи онҳо дар мактаб ва оила, инкишофи эҷодиёти бачагон ва тайёр намудани онҳо ба зиндагии оянда ба дӯши мост. Мо кӯдаконро бояд самимона дӯст дорем ва меҳру муҳаббати худро дар вуҷуди поки онҳо ҷой диҳем. Кӯдакон ояндаи моянд ва ба мо фараҳу шодмонӣ, бахту саодат эҳдо мекунанд».
Бояд гуфт, ки бештар аз 41 дарсади аҳолии кишвари моро кӯдакон ташкил медиҳанд ва барои рушду такомули ҳаматарафаи онҳо дар мамлакат тамоми шароит фароҳам оварда шудааст. Дар ҷумҳуриамон дар заминаи қонун «Дар бораи Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон» вазифаи муовини Ваколатдор оид ба ҳуқуқи инсон дар кишвар – Ваколатдор оид ба ҳуқуқи кӯдак дар ҷумҳурӣ таъсис дода шудааст, ки далели эҳтиром ба кӯдакон ва риояи қатъии тамоми ҳуқуқҳои онҳо мебошад.
Хушбахтона, соҳаи маорифи мамлакат дар самти кор бо кӯдакон, фароҳамоварии шароити зарурию созгор барои таҳсил ва тарбияи онҳо хеле фаъол аст ва ин масъала дар меҳвари тадбирҳои ҳамешагии Вазорати маориф ва илм қарор дорад. Дар давоми 35 соли соҳибистиқлолии ҷумҳурӣ дар тамоми минтақаҳои кишвар садҳо кӯдакистон, муассисаи таълимӣ, маркази рушди кӯдак ва иншооти варзишию фарҳангӣ бунёд гардидаанд ва бунёдкорию созандагиҳо дар ин самт бомаром идома доранд. Тамоми кӯдакони мо бо таҳсил дар шароити беҳтарин фаро гирифта шудаанд ва ба таълиму тарбияи онҳо мураббиёну омӯзгорони фаъолу соҳибтаҷриба ва ғамхору фидокор машғуланд.
Дар диёри арҷманди мо дар заминаи Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи масъулият дар таълиму тарбияи кӯдак» барои дастгирию раҳнамоӣ ва тарбияву омӯзиши кӯдакон ҳар як узви ҷомеа масъулу вазифадор аст, яъне, таъмини ҳаёти шоиставу файзбори насли наврас вазифаи ҳамагонист.
Муҳимтар аз ҳама, боиси ифтихори мост, ки имрӯз таҳти сиёсати маорифпарварона ва инсонмеҳваронаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ –Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон кӯдакону наврасон дар меҳвари таваҷҷуҳи давлат қарор дошта, барои таълиму тарбия, рушди истеъдод ва ташаккули шахсияти онҳо беҳтарин имкониятҳо фароҳам оварда шудаанд.
Ба ифтихори Рӯзи байналмилалии ҳифзи кӯдакон тамоми кӯдакон, волидону устодон ва аҳли кишварро самимона табрик мегӯям ва таманнои онро дорам, ки фазои кӯдакони Тоҷикистони азиз ҳамеша софу беғубор бошад, табассум аз лабони кӯдакон ҳаргиз канда нашавад ва онҳо доимо дар заминаи сулҳу ваҳдати кишвар ҳаёти осоиштаву хушбахтона дошта бошанд.
Рӯзи байналмилалии ҳифзи кӯдакон фархунда бод!
Хабарҳои дигар
-
ФАЗЛИ БУЗУРГМАРДИЮ ИНСОНМЕҲВАРӢ Имрӯзҳо Тоҷикистони азиз ба истиқболи 35-умин солгарди Истиқлоли давлатӣ қадам мениҳад. Дар ин баробар ҳазорон хонавода ба туфайли ин ҷашни муқаддас муждаи шодиро интизорӣ доштанд. Ин нишот тавассути Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи авф», ки ба муносибати ин ҷашни бузург бо авфи 18038 нафар маҳкумшуда қабул гардид, намои воқеӣ пайдо мекунад. Қонуни авф санадест, ки дар баробари шароити ҳуқуқӣ тезтар ба зиндагии одамон ворид мешавад. Ба дили ҳазорон нафар шуълаи умед меафрӯзад. Дар бисёр хонаҳо чашм ба роҳи омаданҳо аст. Модаре солҳо боз дар интизори фарзанди худ аст. Кӯдаке орзу дорад падарашро дар оғӯш бигирад. Ҳамсаре умедвор аст, ки рӯзҳои ҷудоӣ ба поён мерасанд. Қонуни авф барои чунин оилаҳо муждаи шодӣ меорад. Он ашки интизориро ба ашки хурсандӣ табдил медиҳад. Таърихи тоҷикон аз қадим бо меҳрубонии инсонҳо, раҳму шафқат ва гузашту бахшиш пайвандӣ дорад. Авф низ идомаи ҳамин арзишҳост. Он нишон медиҳад, ки дар меҳвари сиёсати давлат инсон арзиши олӣ дорад. Каромат ва ҷавонмардии Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар ин росто чун фазли пуртадбир ва умедбахшу ояндасоз мақоми арзишманд дорад. Ин иқдом баргирифта аз мактабест, ки давлатдории он бар асоси инсонмеҳварӣ бунёд гардидааст. Мактабе, ки дар он ба инсон имкони ислоҳ ва барои тағйир ёфтан ба ӯ шароит фароҳам оварда мешавад. Имрӯзҳо, ки дар фазои меҳан ҷашни Ваҳдати миллӣ дар танин аст, маҳз бо талошҳои хастагинопазири Пешвои миллат бо рисолати гузашту бахшиш аз гуноҳи ҳамдигарӣ қабои идона ба бар кард. Дар он замони тира Роҳбари давлат қайд карданд, ки дар зиндагӣ аз гуноҳи якдигар гузаштан ва ҳамдигарро бахшидан аз ҳама кори душвортар аст. Танҳо ҷавонмард метавонад гуноҳи дигаронро бубахшад. Ва дар идома зикр мекарданд, ки мо якдигарро мебахшем ва кишвари худро барқарор мекунем ва онро месозем. Яъне, ки авфи ҳамдигар ва гузашт кардан аз хатоҳои дигарон чун сифати ҷавонмардӣ дар сиришти Сарвари кишвар ҳувайдо буд. Ҳазорон нафар аз файзи ин иқдоми ҳакимона ба пеши наздиконашон бармегарданд. Дар баробари изҳори пушаймонӣ шуълаи умеду боварӣ ба зиндагии нав дар замирашон фурӯзон мешавад. Боварманд ба ҷомеа мешаванд, ки онҳоро фаромӯш накарда, ба оғӯши худ мегирад. Бовар ба он менамоянд, ки аз аъмоли нописанд дарси ибрат гирифта, ба зиндагии нав дари уммедро боз кунанд. Заноне, ки аз оғӯши фарзандон дур мондаанд, дубора гармии хонадонро эҳсос хоҳанд кард. Ноболиғоне, ки аз роҳи дуруст дур шудаанд, имкони бозгашт ба синфхона ва орзуҳои ҷавонии худро пайдо мекунанд. Сароғози ин паём ба тағйири сарнавишти як нафар дахл надошта, умедворӣ ба хонадонҳои зиёде меоварад. Муҳимтар аз ҳама, пас аз озодӣ барои зиндагии нав фароҳамсозии шароити хуб низ таъкид гардид. Барои ҳамин мақомоти дахлдор вазифадор гардидаанд, ки ба шахсони озодшуда дар пайдо кардани ҷойи кор, таҳсил ва мутобиқ шудан ба ҷомеа кумак намоянд. Аз ин рӯ, дар баробари авф, дастгирии доираи маҳкумшудагон иқдоми саривақтӣ ва сутуданӣ аст. Дар ҷаҳоне, ки садои низоъ, бемурувватӣ, хушунату бемеҳрӣ ҳамеша ба гӯш мерасад, ин иқдоми инсондӯстона арзиши баланд дорад. Агарчи давлат дар тавоноии қонун ва оштинопазир будани он ба ҳар ҷиноят мавқеъ гирад, фақат бузургмард бо фазли солорӣ ва роҳбурди инсонмеҳвар ба авфи маҳкумшудагон мепардозад. Абубакр Бачамардзода, корманди Академияи идоракунии давлатии назди Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон
27
17.06.2026 -
МУЛОҚОТИ МАҶОЗӢ БО РОҲБАРИЯТИ ДОНИШГОҲИ БРУНЕЛИ ЛОНДОН 16 июни соли 2026 муовини якуми вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Ҳомид Ҳошимзода бо ҳайати роҳбарикунандаи Донишгоҳи Брунел (Лондон), аз ҷумла профессор Тревор Ҳой, доктор Филип Коллинз, профессор Ҷон Коссар, хонум Кирсти Смит ва ҷаноби Муҳаммад Алам мулоқоти маҷозӣ намуд. Муовини якуми вазир дар оғози суханронӣ ба ҷониби Донишгоҳи Брунел барои ташкили ин мулоқот ва таваҷҷуҳи хосса ба рушди ҳамкориҳо бо Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон изҳори сипос намуд. Қайд гардид, ки ҷониби Тоҷикистон ҳамеша омодагии худро ҷиҳати густариши ҳамкориҳои байналмилалӣ, бахусус бо донишгоҳҳои бонуфузи ҷаҳон, иброз менамояд. Зимни суханронӣ таъкид шуд, ки Ҷумҳурии Тоҷикистон таҳти роҳбарии Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба рушди сармояи инсонӣ, тақвияти иқтидори илмӣ ва баланд бардоштани рақобатпазирии байналмилалии низоми таҳсилот аҳаммияти аввалиндараҷа медиҳад. Дар ин замина, самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ, аз ҷумла, рушди таҳсилоти олӣ, рақамикунонии иқтисод, зеҳни сунъӣ, технологияҳои пешрафта, энергетикаи сабз ва иқтисоди донишбунёд муайян гардидаанд, ки татбиқи онҳо бе ҳамкории фарогир бо муассисаҳои пешрафтаи ҷаҳонӣ ғайриимкон аст. Ҷониби Тоҷикистон Донишгоҳи Брунелро ҳамчун яке аз муассисаҳои бонуфузи таҳсилоти олӣ дар Британияи Кабир, ки дорои таҷрибаи ғанӣ дар самтҳои муҳандисӣ, технология, илмҳои тандурустӣ, инноватсия ва таҳқиқоти амалӣ мебошад, баланд арзёбӣ намуд. Дар рафти мулоқот масъалаҳои муҳимми марбут ба роҳандозии ҳамкориҳои дуҷониба мавриди баррасии ҳамаҷониба қарор гирифтанд. Аз ҷумла, ҷонибҳо омодагии худро ҷиҳати таҳияи барномаҳои муштараки таълимӣ ва тадқиқотӣ дар соҳаҳои муҳандисӣ, технологияҳои рақамӣ, зеҳни сунъӣ, таҳлили додаҳо, энергетика ва рушди устувор иброз намуданд. Ҳамзамон, масъалаҳои таъсиси мубодилаи донишҷӯён, такмили ихтисоси кадрҳои илмӣ ва академӣ, инчунин ҷалби муҳаққиқони тоҷик ба лоиҳаҳои байналмилалии илмӣ аз самтҳои муҳим ва афзалиятноки ҳамкорӣ арзёбӣ гардиданд. Қайд карда шуд, ки Ҷумҳурии Тоҷикистон дар марҳилаи кунунии рушди худ ба омодасозии мутахассисони баландихтисоси соҳаи технологияҳои иттилоотӣ ва муҳаққиқони ҷавон эҳтиёҷи рӯзафзун дорад. Дар ин замина, истифодаи таҷрибаи пешқадами донишгоҳҳои сатҳи ҷаҳонӣ, аз ҷумла Донишгоҳи Брунел, метавонад дар баланд бардоштани иқтидори инсонии кишвар нақши калидӣ бозад. Ҳамчунин, ҷонибҳо масъалаи роҳандозии таҳқиқоти муштарак, дастрасӣ ба инфрасохтори муосири илмӣ ва озмоишгоҳҳо, инчунин татбиқи барномаҳои инноватсиониро мавриди баррасӣ қарор доданд. Дар фарҷоми мулоқот ҷонибҳо омодагии худро ҷиҳати таҳкими ҳамкориҳои дарозмуддат ва мутақобилан судманд иброз намуда, таъкид карданд, ки натиҷаҳои ин мулоқоти маҷозӣ заминаи устувор барои таҳияи нақшаи мушаххаси ҳамкорӣ хоҳад гардид. Маркази матбуоти Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон
23
16.06.2026 -
ШОҲМАНСУР: ИФТИТОҲИ БАСТИ ЯКУМИ ИСТИРОҲАТ ВА СОЛИМГАРДОНИИ КӮДАКОНУ НАВРАСОН ДАР «ЗИМЧУРУД» Нимаи дуюми рӯзи 15 июни соли 2026 дар Истироҳатгоҳи беруназшаҳрии кӯдаконаи «Зимчуруд»-и назди шуъбаи маорифи Мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии ноҳияи Шоҳмансури шаҳри Душанбе маросими ифтитоҳи басти якуми мавсими истироҳат ва солимгардонии кӯдакону наврасон баргузор гардид. Дар маросими ифтитоҳ роҳбари дастгоҳи раиси ноҳияи Шоҳмансур, сардори раёсати муассисаҳои таҳсилоти томактабӣ ва миёнаи умумии Сарраёсати маорифи шаҳри Душанбе, мудири шуъбаи маорифи ноҳияи Шоҳмансур, роҳбарони муассисаҳои таҳсилоти томактабӣ ва миёнаи умумӣ, инчунин шахсони масъул иштирок намуданд. Зимни суханронӣ иброз гардид, ки дар доираи сиёсати маорифпарваронаи Пешвои муаззами миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва бо дастгирии пайвастаи Раиси шаҳри Душанбе муҳтарам Рустами Эмомалӣ барои фароҳам овардани шароити мусоиди истироҳат, солимгардонӣ ва рушди ҳамаҷонибаи кӯдакону наврасон тадбирҳои назаррас амалӣ гардида истодаанд. Қайд гардид, ки ҳифзи саломатӣ, таълиму тарбия ва рушди маънавии насли наврас яке аз самтҳои муҳими сиёсати иҷтимоии давлат ба ҳисоб меравад. Дар соли ҷорӣ фаъолияти истироҳатгоҳи «Зимчуруд» дар 4 баст ташкил карда шуда, дар ҳар баст 250 нафар кӯдак ба истироҳат ва солимгардонӣ фаро гирифта мешаванд. Дар маҷмуъ, дар мавсими тобистонаи соли 2026 1000 нафар кӯдакону наврасон аз муассисаҳои таълимии ноҳия дар истироҳатгоҳ ва дар 9 майдончаҳои солимгардонии назди муассисаҳои таълимӣ 1440 нафар ба истироҳат ва солимгардонӣ ҷалб карда мешаванд. Дар идомаи чорабинӣ барномаи фарҳангии омоданамудаи хонандагон пешкаши ҳозирин гардида, сурудҳои ватандӯстона ва рақсу таронаҳои миллӣ фазои идонаро боз ҳам рангинтар намуданд. Бояд зикр намуд, ки дар истироҳатгоҳи «Зимчуруд» барои истироҳат, солимгардонӣ, машғулиятҳои варзишӣ, чорабиниҳои фарҳангиву маърифатӣ ва рушди қобилиятҳои эҷодии кӯдакону наврасон тамоми шароити зарурӣ муҳайё гардидааст.
26
16.06.2026
