16.01.2025
Нимаи дуюми рӯз дар доираи сафари давлатии Президенти Ҷумҳурии Исломии Эрон дар бинои Маркази Оши шаҳри Душанбе Ҳамоиши тиҷоратӣ, сармоягузорӣ ва гардишгарии ду кишвар баргузор гардид, ки дар кори он сарони ҳарду давлат – муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва муҳтарам Масъуд Пизишкиён иштирок ва суханронӣ намуданд.
Иштироки бевоситаи сарони ду давлат дар ин ҳамоиш худ бозгӯй аз аҳамияти бориз ва авлавият доштани робитаҳои иқтисодиву тиҷоратӣ, сармоягузорӣ ва гардишгарӣ дар маҷмуи муносибатҳои гуногунҷанбаи ду кишвари ҳамзабону ҳамфарҳанг аст.
Сарвари давлати Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон Президенти Ҷумҳурии Исломии Эрон Масъуд Пизишкиён, ҳайати ҳамроҳи ӯ ва ҷамъи тоҷирону соҳибкорон ва сармоягузорони эрониро ба Тоҷикистон ва ба ин ҳамоиши басо муҳим хайрамақдам гуфта, муҳимтарин имкону афзалиятҳои гардишгарӣ, сармоягузорӣ ва тиҷорат бо кишвари моро шахсан муаррифӣ намуданд.
Тавре зикр гардид, дар соли 2024 ҳаҷми тиҷорат миёни ду кишвар тақрибан то 50 дарсад нисбат ба соли 2023 афзоиш ёфт, ки “аз мавҷудияти зарфиятҳои кофӣ барои тавсеаи минбаъдаи робитаҳои иқтисодии ду ҷониб гувоҳӣ медиҳад”.
Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон аз вуҷуди сарватҳои фаровони табиӣ ба мисли об, маъданҳо, фулузоти нодир, имконоти беандозаи истеҳсоли энергияи “сабз” ва рушди иқтисоди “сабз”, роҳандозии ҳамкории судовар дар бахшҳои саноати кӯҳӣ, ғизоӣ, нассоҷӣ, кимиё, дорусозӣ, истеҳсоли маводи сохтмон, соҳаҳои энергетика, металлургӣ, мошинсозӣ, кишоварзӣ ва истифода аз зарфиятҳои зиёди гардишгарӣ ёдовар шуда, ҳозиринро ба ҳамкории самарабахш даъват намуданд.
Таъкид гардид, ки “Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон барои сармоягузорон 110 имтиёз ва сабукиҳои молиётиву гумрукӣ, дар маҷмӯъ беш аз 240 номгӯи замонатҳои ҳуқуқӣ муқаррар намудааст”.
Президенти Ҷумҳурии Исломии Эрон Масъуд Пизишкиён низ дар навбати худ омодагӣ ва алоқамандии Ҳукумат ва доираҳои соҳибкорию сармоягузории Эронро ба таҳким ва густариши робитаҳо бо Тоҷикистон таъкид намуда, ҳарду ҷонибро ба дарёфти роҳҳои наву судовари ҳамкорӣ даъват намуданд.
Қобили зикр аст, ки Ҳамоиши тиҷоративу иқтисодӣ, сармоягузорӣ ва гардишгарии Тоҷикистону Эрон рӯзи 15 январ бо Муколамаи намояндагони бахши хусусии ҷонибҳо оғоз ёфта, 16 январ бо ҳузури сарони давлатҳо идома ва ҳусни анҷом ёфт.
Аз рӯйи натиҷаҳои чорабиниҳои мазкур 13 санади ҳамкорӣ байни соҳибкорону сармоягузорони Тоҷикистон ва Эрон ба маблағи зиёда аз 450 миллион доллари ИМА ба имзо расонида шуд.
Хабарҳои дигар
-
БАЛАНД БАРДОШТАНИ МАЪРИФАТИ ЗИДДИКОРРУПСИОНӢ ДАР МЕҲВАРИ ВОХӮРӢ Дар Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон дар заминаи татбиқи «Стратегияи давлатии муқовимат ба коррупсия дар Ҷумҳурии Тоҷикистон барои давраи то соли 2030» вохӯрии кормандони вазорат бо намояндаи Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Дар вохӯрӣ муовини вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Равшан Каримзода, кормандони вазорат ва намояндаи Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон, подполковники адлия У. Юсуфзода иштирок намуданд. Дар оғози вохӯрӣ муовини вазири маориф ва илм суханронӣ намуда, доир ба аҳаммияти татбиқи ҳадафу вазифаҳои Стратегияи давлатии муқовимат ба коррупсия, риояи қатъии талаботи қонунгузорӣ, таъмини шаффофият ва таҳкими интизоми иҷроию молиявӣ дар муассисаҳои соҳаи маориф ибрози назар намуд. Таъкид гардид, ки пешгирии омилҳои коррупсионӣ, баланд бардоштани масъулияти шахсони мансабдор, истифодаи мақсадноки маблағҳои давлатӣ ва роҳ надодан ба қонунвайронкуниҳо аз вазифаҳои муҳимми роҳбарону кормандони муассисаҳои таълимӣ ба ҳисоб меравад. Зимни вохӯрӣ намояндаи Агентии назорати давлатии молиявӣ ва мубориза бо коррупсияи Ҷумҳурии Тоҷикистон оид ба сабабу шароитҳои ба содир гардидани ҷиноят мусоидаткунанда, роҳҳои пешгирии ҳуқуқвайронкуниҳои коррупсионӣ ва зарурати пурзӯр намудани назорати дохилиидоравӣ маълумот пешниҳод намуд. Дар ҷараёни вохӯрӣ ба масъалаҳои дуруст ба роҳ мондани фаъолияти молиявию хоҷагидорӣ, риояи тартиби ҳуҷҷатгузорӣ, истифодаи самараноку мақсадноки маблағҳо ва баланд бардоштани маърифати ҳуқуқии кормандони соҳа таваҷҷуҳи махсус зоҳир карда шуд. Маркази матбуоти Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон
3
23.07.2026 -
НИШАСТИ МАТБУОТИИ РАЁСАТИ МАОРИФИ ВИЛОЯТИ ХАТЛОН БАРГУЗОР ГАРДИД Дар Раёсати маорифи вилояти Хатлон нишасти матбуотӣ оид ба натиҷаҳои фаъолияти соҳаи маорифи вилоят дар нимсолаи якуми соли 2026 баргузор гардид. Зимни нишаст таъкид шуд, ки фаъолияти соҳа дар ин давра дар заминаи сиёсати маорифпарваронаи Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон, дастуру супоришҳои Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Вазорати маориф ва илм ба роҳ монда шуда, барои рушди соҳа тадбирҳои муассир амалӣ гардиданд. Дар нишаст дастовардҳои хонандагони вилоят дар олимпиадаҳои ҷумҳуриявӣ ва байналмилалӣ, инчунин озмунҳои ҷумҳуриявии «Фурӯғи субҳи доноӣ китоб аст» ва «Илм – фурӯғи маърифат» муаррифӣ гардида, зикр шуд, ки вилояти Хатлон аз рӯйи як қатор нишондиҳандаҳо мавқеи пешсафро касб намудааст. Дар нишаст роҳбарияти Раёсати маорифи вилояти Хатлон ба саволҳои намояндагони воситаҳои ахбори омма посух дода, омодагии худро барои густариши ҳамкории минбаъда бо расонаҳо изҳор намуд.
36
23.07.2026 -
МУАССИСАҲОИ ТАЪЛИМӢ БО КАДРҲОИ ОМӮЗГОРӢ ТАЪМИН ГАРДИДАНД Муқаддима Омӯзгорӣ яке аз касбҳои пуршараф, пурмасъулият ва сарнавиштсоз ба ҳисоб меравад. Ин пеша аз инсон фидокорӣ, садоқат, сабру таҳаммул ва заҳмати пайвастаро талаб мекунад, зеро пешрафти тамоми соҳаҳои ҷомеа ва рушди давлат ба сатҳи дониш, ҷаҳонбинӣ ва тарбияи насли наврас вобастагии зич дорад. Аз ҳамин сабаб, дар ҷомеаи мо ба мақому манзалати омӯзгор эҳтироми хосса зоҳир гардида, ба омода намудани мутахассисони соҳибкасбу баландихтисоси соҳаи маориф таваҷҷуҳи махсус дода мешавад. Эҳтиёҷот ба омӯзгорон ва бартараф намудани мушкилот Мусаллам аст, ки сол аз сол шумораи муассисаҳои таълимӣ ва теъдоди хонандагон дар Ҷумҳурии Тоҷикистон афзоиш меёбад. Ин раванд зарурати бештар омода намудани кадрҳои соҳибтахассуси омӯзгориро ба миён меорад. Омӯзгорони ҷавон ҳамчун неруи асосии рушди соҳаи маориф бояд бо донишҳои муосир, маҳорати баланди касбӣ ва ҷаҳонбинии васеъ «мусаллаҳ» гарданд. Ҳамасола омилҳои гуногун боиси пайдо шудани ниёз ба кадрҳои омӯзгорӣ мегарданд. Аз ҷумла, ба синни нафақа расидани омӯзгорон, рухсатии ҳомиладорӣ ва нигоҳубини кӯдак, фавт, сафар ба хориҷи кишвар, иваз намудани ҷойи кор ва дигар омилҳои объективию субъективӣ аз ҷумлаи сабабҳое мебошанд, ки эҳтиёҷотро ба омӯзгорон ба миён меорад. Бо мақсади бартараф намудани эҳтиёҷот ба кадрҳои омӯзгорӣ солҳои охир як қатор тадбирҳои муассир амалӣ карда мешаванд. Имрӯз дар аксари муассисаҳои таҳсилоти олии касбии кишвар ихтисосҳои омӯзгорӣ мавҷуд буда, ҳамасола ҳазорҳо мутахассиси ҷавон омода ва ба муассисаҳои таълимӣ сафарбар мегарданд. Ба ин маънӣ, вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Раҳим Саидзода дар нишасти матбуотии вазорат таъкид намуд, ки соли гузашта муассисаҳои таълимӣ ба 3800 нафар омӯзгор эҳтиёҷ доштанд, ки пурра бартараф гардиданд. Илова бар ин, 5 ҳазор омӯзгори дигар барои фаъолият ба муассисаҳои таълимии кишвар ҷалб карда шуданд. Айни замон дар муассисаҳои таҳсилоти миёнаи умумии ҷумҳурӣ зиёда аз 136 ҳазор омӯзгор фаъолият доранд. Ҳамзамон, таваҷҷуҳи довталабон ба ихтисосҳои омӯзгорӣ дар муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ сол аз сол бештар гардида, нақшаи қабули донишҷӯён аз рӯйи ин равияҳо низ афзоиш меёбад. Ин ҳама аз он шаҳодат медиҳад, ки Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Вазорати маориф ва илм барои омода намудани мутахассисони соҳибкасбу рақобатпазир ва таъмини муассисаҳои таълимӣ бо омӯзгорони соҳибихтисос тадбирҳои судманд меандешанд. Таъмини муассисаҳои таълимии ҷумҳурӣ бо кадрҳои соҳибихтисоси омӯзгорӣ яке аз вазифаҳои муҳимми соҳаи маориф ба ҳисоб меравад. Иҷрои муваффақонаи ин вазифа ба баланд гардидани сифати таълиму тарбия, рушди қобилияти хонандагон ва болоравии сатҳи донишандӯзии онҳо мусоидат менамояд. Ҳамасола раёсат ва шуъбаҳои маорифи шаҳру ноҳияҳо вобаста ба эҳтиёҷот ба Вазорати маориф ва илм дархост пешниҳод менамоянд. Дар асоси ин дархостҳо мутахассисони ҷавон тибқи роҳхат ба муассисаҳои таълимӣ сафарбар карда мешаванд. Бо мақсади дастгирии омӯзгорони ҷавон қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи муқаррар намудани имтиёзҳо ба омӯзгорони ҷавон» қабул гардидааст. Дар доираи амалисозии ин қарор омӯзгорони ҷавон бо як қатор имтиёзҳои иҷтимоӣ таъмин мегарданд. Аз ҷумла, дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон 18 нафар, дар вилояти Хатлон 117 нафар, дар вилояти Суғд 21 нафар ва дар шаҳру ноҳияҳои тобеи ҷумҳурӣ 26 нафар омӯзгори ҷавон аз чунин имтиёзҳо баҳравар шудаанд. Ҳамчунин, дар асоси ин қарор аз ҷониби мақомоти иҷроияи ҳокимияти давлатии шаҳру ноҳияҳо ба 29 нафар омӯзгори ҷавон қитъаҳои замини наздиҳавлигӣ ҷудо карда шудааст. Имтиёзот ва мақоми баланди омӯзгор дар Тоҷикистон Масъалаи норасоии кадрҳои омӯзгорӣ имрӯз ба яке аз мушкилоти ҷиддии низоми маорифи ҷаҳон табдил ёфтааст. Тибқи маълумоти Созмони Милали Муттаҳид оид ба масъалаҳои маориф, илм ва фарҳанг (ЮНЕСКО), агар тадбирҳои муассир андешида нашаванд, то соли 2030 норасоии омӯзгорон дар ҷаҳон ба 44 миллион нафар мерасад. Ҳамзамон, дар бисёр кишварҳо ҳиссаи омӯзгорони аз 50-сола боло афзоиш ёфта, тамоюли тарки касби омӯзгорӣ низ бештар мушоҳида мешавад. Ин вазъ давлатҳои гуногунро водор намудааст, ки тавассути ислоҳоти соҳаи маориф, беҳтар намудани шароити меҳнат ва ҷорӣ намудани барномаҳои ҳавасмандгардонӣ мушкилоти мазкурро бартараф намоянд. Шоистаи таъкид аст, ки дар даврони соҳибистиқлолӣ соҳаи маориф ва мақоми омӯзгор ба яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон табдил ёфтааст. Таваҷҷуҳи пайвастаи Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ба рушди соҳаи маориф, беҳтар намудани шароити фаъолияти омӯзгорон ва баланд бардоштани мақоми иҷтимоии онҳо далели равшани ин сиёсат мебошад: Якум, баланд бардоштани музди меҳнати омӯзгорон. Беҳтар намудани вазъи иҷтимоии омӯзгорон яке аз самтҳои асосии сиёсати иҷтимоии давлат маҳсуб меёбад. Дар даврони соҳибистиқлолӣ музди меҳнати омӯзгорон беш аз 20 маротиба зиёд гардидааст. Ба ин мазмун, аз моҳи сентябри соли 2026 музди меҳнати кормандони соҳаи маориф боз ба андозаи 20-25 фоиз зиёд карда мешавад, ки ин тадбир барои беҳтар гардидани сатҳи зиндагӣ ва ҳавасмандии омӯзгорон аҳаммияти калон дорад. Дуюм, фароҳам овардани имтиёзҳои иҷтимоӣ барои омӯзгорон. Бо мақсади ҷалби ҷавонон ба касби омӯзгорӣ ва дастгирии иҷтимоии кормандони соҳаи маориф, як қатор санадҳои меъёрии ҳуқуқӣ қабул гардидаанд. Аз ҷумла, қонунҳои Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи маориф», «Дар бораи мақоми омӯзгор» ва қарори Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи муқаррар намудани имтиёзҳо ба омӯзгорони ҷавон» барои омӯзгорон имтиёзҳои гуногунро пешбинӣ менамоянд. Сеюм, қадрдонӣ бо ҷоизаҳо ва мукофотҳои давлатӣ. Бо мақсади баланд бардоштани обрӯю нуфузи касбӣ ва ҳавасманд намудани омӯзгорони соҳибтаҷрибаю навовар, ҳамасола омӯзгорони фаъол бо мукофотҳои давлатӣ сарфароз гардонида мешаванд, аз ҷумла, бо медали «Хизмати шоиста» ва унвони фахрии «Корманди шоистаи Тоҷикистон». Дар баробари ин, омӯзгорони лаёқатманд барои дастовардҳои назаррас бо «Ҷоизаи Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон дар соҳаи маориф» ва «Ҷоизаи давлатии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои олимон ва омӯзгорони фанҳои табиатшиносӣ, дақиқ ва риёзӣ» сарфароз мешаванд. Ҳамчунин, Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳар сол омӯзгорони фаъол, соҳибтаҷриба ва навоварро бо нишони «Аълочии маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон» қадрдонӣ менамояд. Чорум, мулоқотҳои мунтазам бо омӯзгорон. Яке аз омилҳои муҳимми баланд гардидани мақоми омӯзгор дар ҷомеа, таваҷҷуҳи рӯзафзуни Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ба аҳли маориф мебошад. Пешвои миллат мунтазам бо омӯзгорону кормандони соҳаи маориф мулоқот намуда, нақши онҳоро дар тарбияи насли ояндасоз, соҳибмаърифату ватандӯст, ҳифзи арзишҳои миллӣ ва рушди давлатдорӣ муҳим арзёбӣ мекунанд. Хулоса Таҳлилҳо нишон медиҳанд, ки масъалаи норасоии кадрҳои омӯзгорӣ имрӯз ба яке аз мушкилоти муҳимми низоми маорифи ҷаҳон табдил ёфтааст. Аз ин ҷост, ки ҳамасола талабот ба омӯзгорони соҳибихтисос афзоиш ёфта, кишварҳои гуногун барои ҷалб, нигоҳдорӣ ва ҳавасманд намудани омӯзгорон тадбирҳои муассири иқтисодӣ, иҷтимоӣ ва касбиро амалӣ менамоянд. Дар Ҷумҳурии Тоҷикистон низ масъалаи рушди соҳаи маориф ва баланд бардоштани мақоми омӯзгор яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати давлатӣ маҳсуб меёбад. Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва Вазорати маориф ва илм барои беҳтар намудани вазъи иҷтимоии омӯзгорон, баланд бардоштани сатҳи касбияти онҳо ва таъмини муассисаҳои таълимӣ бо кадрҳои соҳибихтисос тадбирҳои судманд амалӣ менамоянд. Қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи мақоми омӯзгор» аз ҷумлаи муҳимтарин иқдомҳои давлат дар самти ҳифзи ҳуқуқ, таҳкими мақоми иҷтимоӣ ва дахлнопазирии шаъну шарафи омӯзгор мебошад. Татбиқи чунин сиёсати давлатӣ боис гардидааст, ки солҳои охир таваҷҷуҳи ҷавонон ба интихоби касби омӯзгорӣ бештар шавад. Ҳамасола ҳазорон нафар муассисаҳои таҳсилоти олии касбиро аз рӯйи ихтисосҳои омӯзгорӣ хатм намуда, дар асоси роҳхат ва шартномаҳои дахлдор ба муассисаҳои таълимии шаҳру ноҳияҳои ҷумҳурӣ сафарбар мегарданд. Дар баробари ин, бунёди муассисаҳои нави таълимӣ, муҷаҳҳаз гардонидани онҳо бо технологияҳои муосир ва беҳтар шудани шароити таълиму тарбия имконият фароҳам овардааст, ки омӯзгорону хонандагон дар муҳити мусоиди таълимӣ фаъолияту таҳсил намоянд. Дар баробари тадбирҳои давлату ҳукумат, ҷомеа, падару модарон, воситаҳои ахбори омма ва тамоми қишрҳои ҷомеа низ бояд дар баланд бардоштани обрӯ ва нуфузи омӯзгор саҳми созгор гузоранд. Дарвоқеъ, эҳтиром гузоштан ва таъмини имтиёзот ба омӯзгор такмилбахши илму маърифат ва сармоягузорӣ ба ояндаи миллат мебошад. Насриддин ОХУНЗОДА, «Омӯзгор»
4
23.07.2026
