29.04.2025
29 апрели соли 2025 дар Вазорати маориф ва илм таҳти раёсати муовини якуми вазири маориф ва илм Ҳомид Ҳошимзода ҷаласаи навбатии ҳайати мушовараи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид.
Нахуст, муовини якуми вазири маориф ва илм ҷаласаро оғоз карда, ҳозиринро ба рӯзномаи ҷаласа ва масъалаҳои ҷории баррасишаванда шинос намуд.
Сипас, гузоришҳои сардори раёсати кадрҳо ва корҳои махсус Шамсиддин Саъдуллозода оид ба вазъи иҷрои «Тартиби баргардонидани маблағҳое, ки аз ҳисоби буҷети давлатӣ барои тайёр намудани мутахассисон харҷ шудаанд» ва ректори Донишкадаи ҷумҳуриявии такмили ихтисос ва бозомӯзии кормандони соҳаи маориф Наврӯз Мирзозода доир ба рафти иҷрои «Талаботи моддаи 51-и Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи маориф» оид ба гузариш ба низоми сесолаи такмили ихтисос» шунида шуд.
Зимни баррасии масъалаҳои мазкур раиси ҷаласа иброз дошт, ки таъмини муассисаҳои таълимии ҷумҳурӣ бо кадрҳои омӯзгорӣ яке аз масъалаҳои асосӣ дар соҳаи маориф маҳсуб гардида, он ба раванди бомаром ва муваффақонаи таълиму тарбия ва баланд бардоштани сатҳи дониши хонандагон зич алоқаманд аст.
Боиси тазаккур аст, ки ҳамасола дар асоси талабот ва пешниҳоди сарраёсату раёсат ва шуъбаҳову бахшҳои маорифи вилоятҳо ва шаҳру ноҳияҳои ҷумҳурӣ эҳтиёҷоти кадрҳои соҳаи маориф ба Вазорати маориф ва илм пешниҳод карда мешавад. Соли таҳсили 2024-2025 вобаста ба эҳтиёҷоти кадрӣ, ки 4301 нафарро ташкил медод, аз ҳисоби хатмкардагони зинаи таҳсилоти миёна ва олии касбӣ 3168 нафар ба ҷойи кор фиристода шуданд.
Ҳамзамон, гузариш ба низоми сесолаи такмили ихтисос дар ба роҳ мондани курсҳои онлайнӣ, фосилавӣ, омехта ва худомӯзӣ барои рушду малакаи омӯзгорон ва тавсеаи маорифи миллӣ омили таъсиррасон ба ҳисоб меравад.
Дар идома гузориши директори Маркази таҳия, нашр ва муомилоти китобҳои дарсӣ, илмию методӣ Наврӯзи Ҷумъамурод оид ба китоби дарсии «BIOCHEMISTRY» (Биохимия, бо забони англисӣ) барои донишҷӯёни муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ, китоби дарсии «Анатомия человека (книга для стоматологов. том 1 – 2)» барои донишҷӯёни муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ, китоби дарсии «Асосҳои назариявии амнияти иттилоотӣ» барои донишҷӯёни муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ, китоби дарсии «Гуногунии олами набототи Тоҷикистон» барои донишҷӯёни муассисаҳои таҳсилоти олии касбӣ ва дигар китобҳои дарсиву маводҳои таълимӣ шунида шуд.
Бо назардошти ироаи таклифу пешниҳодҳои аҳли толор вобаста ба масъалаҳои баррасишуда қарорҳои дахлдор қабул гардид.
Дар охир муовини якуми вазири маориф ва илм дар доираи дастуру супоришҳои Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба масъулин доир ба иҷрои ҳатмию саривақтии стратегия, барнома, консепсия, қарорҳои ҳайати мушовара ва фармоишҳои вазири маориф ва илм, азнавсозии системаи иттилоотии соҳаи маориф, пардохти ғайринақдии иҷораи китобҳои дарсӣ, боло бурдани сифати таълиму тарбия, фарогирии бештари кӯдакон ба таҳсилоти томактабӣ, иштироки бештари хонандагону омӯзгорон дар озмунҳои ҷумҳуриявию байналмилалӣ, нашр ва бознашри китобҳои дарсӣ ва чанде дигар дастуру супоришҳои мушаххас дод.
Маркази матбуоти
Вазорати маориф ва илми
Ҷумҳурии Тоҷикистон
Хабарҳои дигар
-
БАРГУЗОРИИ ҶАЛАСАИ ГУРӮҲИ МАОРИФИ МАҲАЛЛӢ (LEG) 24 июни соли 2026 дар меҳмонхонаи «Ҳайат Реҷенсӣ»-и шаҳри Душанбе ҷаласаи навбатии Гурӯҳи маорифи маҳаллӣ (LEG) баргузор гардид. Дар кори ҷаласа вазири маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон Раҳим Саидзода, муовинони вазир, роҳбари дафтари минтақавии Шарикии глобалӣ дар соҳаи маориф оид ба Тоҷикистон Трине Петерсен, сафири Иттиҳоди Аврупо дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Радослав Дарски, муовини роҳбари намояндагии ЮНИСЕФ дар Ҷумҳурии Тоҷикистон Эрӣ Двиведӣ, инчунин сардорони раёсату шуъбаҳои дастгоҳи марказӣ, роҳбарони муассисаҳои тобеъи вазорат ва шарикони рушд иштирок намуданд. Ҷаласаро вазири маориф ва илм ифтитоҳ намуда, таъкид кард, ки Гурӯҳи маорифи маҳаллӣ дар солҳои охир ба як майдони муҳими ҳамоҳангсозии фаъолият миёни Вазорати маориф ва илм ва шарикони рушд табдил ёфта, дар пешбурди ислоҳоти соҳа, ҷалби сармоягузорӣ ва татбиқи сиёсати давлатӣ дар соҳаи маориф нақши калидӣ дорад. Зимни суханронӣ вазир зикр намуд, ки бо дастгирии пайвастаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ – Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон соҳаи маориф ба яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати иҷтимоии давлат табдил ёфта, барои баланд бардоштани сифати таълим, рушди таҳсилоти томактабӣ, таҳкими иқтидори омӯзгорон, ҷорӣ намудани технологияҳои муосир ва рақамикунонии соҳа тадбирҳои муассир амалӣ гардида истодаанд. Дар идомаи ҷаласа масъалаҳои марбут ба татбиқи лоиҳаҳои сармоягузории давлатии соҳаи маориф, имкониятҳои нави маблағгузорӣ дар доираи ташаббусҳои Шарикии глобалӣ дар соҳаи маориф (GPE 2030), вазъи маблағгузории соҳа ва таҳлили норасоии маблағгузорӣ, раванди таҳияи Нақшаи миёнамуҳлати рушди соҳаи маориф барои солҳои 2027–2030, инчунин татбиқи Лоиҳаи муштараки «Дастгирии амалинамоии Стратегияи миллии рушди маорифи Ҷумҳурии Тоҷикистон» (марҳилаи II) мавриди баррасӣ қарор гирифтанд. Ҳамзамон, иштирокчиён масъалаҳои марбут ба таҷдиди сохтори омӯзиш ва такмили низоми дастгирии методии омӯзгоронро муҳокима намуда, доир ба роҳҳои таҳкими иқтидори касбии омӯзгорон ва баланд бардоштани сифати таълим табодули афкор карданд. Дар қисмати музокирот намояндагони шарикони рушд ва сохторҳои соҳавӣ оид ба тақвияти ҳамоҳангсозии фаъолиятҳо, истифодаи самараноки захираҳои молиявӣ, густариши ҳамкориҳои байналмилалӣ ва дастгирии ислоҳоти соҳаи маориф пешниҳодҳои мушаххас ироа намуданд. Дар ҷамъбасти ҷаласа ҷонибҳо омодагии худро ҷиҳати идомаи ҳамкориҳои созанда ва татбиқи муштараки барномаҳо ва лоиҳаҳои афзалиятноки соҳаи маориф изҳор намуда, таъкид карданд, ки таҳкими шарикӣ ва ҳамоҳангсозии фаъолиятҳо барои таъмини таҳсилоти босифат ва рушди устувори низоми маорифи кишвар аҳаммияти муҳим дорад. Маркази матбуоти Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон
28
24.06.2026 -
Дар шаҳри Хуҷанд семинар оид ба пардохти ғайринақдии маблағи иҷораи китобҳои дарсӣ баргузор гардид 22 июни соли 2026 дар толори маҷлисгоҳи Гимназияи №1-и шаҳри Хуҷанд семинари омӯзишӣ оид ба тартиби пардохти маблағи иҷораи китобҳои дарсӣ тариқи ғайринақдӣ баргузор гардид. Дар кори семинар намояндаи раёсати маорифи вилояти Суғд, роҳбарони муассисаҳои таълимӣ, масъулини фонди иҷораи китобҳои дарсии муассисаҳои таълимӣ ва кормандони соҳавии шуъбаҳои маорифи шаҳрҳои Хуҷанд, Гулистон ва Бӯстон иштирок намуданд. Зимни семинар масъалаҳои марбут ба тартиби пардохти маблағи китобҳои дарсӣ тавассути барномаи биллингӣ, тарзи истифодаи низом, бақайдгирии маълумот, ворид намудани пардохтҳо ва пешниҳоди ҳисоботҳо мавриди омӯзиш ва баррасӣ қарор гирифтанд. Таъкид гардид, ки ҷорӣ намудани низоми пардохти ғайринақдӣ ба шаффофият, соддагардонии равандҳои хизматрасонӣ ва баланд бардоштани самаранокии идоракунии маблағҳои фонди иҷораи китобҳои дарсӣ мусоидат намуда, барои рушди хизматрасониҳои рақамӣ дар соҳаи маориф заминаи мусоид фароҳам меорад.
28
23.06.2026 -
ВАҲДАТИ МИЛЛӢ - ЗАМИНАИ УСТУВОРИ РУШДИ МАОРИФ ВА ОЯНДАИ ДАВЛАТДОРИИ МИЛЛӢ Дар тақвими таърихии миллати тоҷик санаҳое ҳастанд, ки ҳамчун рамзи сарнавишт, сабақи бузурги таърих ва роҳнамои оянда хизмат мекунанд. Яке аз чунин санаҳои тақдирсоз 27 июн - Рӯзи Ваҳдати миллӣ мебошад. Ин рӯз барои ҳар як шаҳрванди Тоҷикистон, махсусан барои омӯзгорон ва насли ҷавон рамзи пирӯзии хирад бар ҷаҳолат, сулҳ бар низоъ ва созандагӣ бар вайронкорӣ мебошад. Вақте аз Ваҳдати миллӣ сухан мегӯем, пеш аз ҳама бояд дарк намоем, ки он чӣ гуна арзиши бузург ва дастоварди нодири таърихӣ аст. Тоҷикистон дар оғози соҳибистиқлолӣ давраи ниҳоят вазнинро аз сар гузаронид. Ҷанги таҳмилии шаҳрвандӣ ҳазорон нафарро қурбон кард, иқтисодиёти кишвар зарари ҷиддӣ дид, беш аз як миллион нафар муҳоҷири иҷборӣ ва гуреза шуданд, садҳо муассисаҳои иҷтимоӣ, аз ҷумла мактабҳо, зарар диданд ё аз фаъолият бозмонданд. Дар чунин шароити мушкил, танҳо иродаи сиёсӣ, ҳисси масъулиятшиносӣ ва муҳаббат ба Ватан тавонист миллати тоҷикро аз вартаи парокандагӣ наҷот диҳад. Бо талошҳои пайгиронаи Асосгузори сулҳу ваҳдати миллӣ - Пешвои миллат, Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ва дастгирии тамоми қишрҳои ҷомеа, 27 июни соли 1997 Созишномаи умумии истиқрори сулҳ ва ризоияти миллӣ ба имзо расид. Ин санади таърихӣ ба ҷанги шаҳрвандӣ хотима бахшида, роҳи рушди минбаъдаи давлтро ҳамвор намуд. Имрӯз, пас аз қариб се даҳсола, мо метавонем бо ифтихор бигӯем, ки Ваҳдати миллӣ барои Тоҷикистон танҳо поёни низоъ набуд, балки оғози давраи нави давлатсозӣ ва пешрафти ҷомеа гардид. Агар ба дастовардҳои солҳои истиқлол назар афканем, мебинем, ки маҳз дар фазои сулҳу субот Тоҷикистон тавонист дар тамоми соҳаҳо ба натиҷаҳои назаррас ноил гардад. Аз ҷумла, соҳаи маориф яке аз самтҳое мебошад, ки бештар аз ҳама самараи Ваҳдати миллӣ ва сиёсати созандаи давлатро эҳсос кардааст. Яке аз самтҳое, ки дар шароити сулҳу ваҳдати миллӣ рушди бесобиқа пайдо намуд, таҳсилоти томактабӣ мебошад. Агар дар солҳои аввали истиқлолият фаъолияти бисёр муассисаҳои томактабӣ бинобар мушкилоти иқтисодӣ маҳдуд гардида бошад, имрӯз ин соҳа ба яке аз самтҳои афзалиятноки сиёсати иҷтимоии давлат табдил ёфтааст. Бо дастгирии Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон ва сиёсати маорифпарваронаи Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон шумораи муассисаҳои таълимии томактабӣ сол ба сол васеъ гардида, фарогирии кӯдакон ба таҳсилоти томактабӣ афзоиш меёбад. Зеро маҳз дар зинаи томактабӣ асосҳои шахсият, ҷаҳонбинӣ, малакаҳои муошират ва омодагии кӯдак ба таҳсилоти минбаъда гузошта мешаванд. Дар ноҳияи Исмоили Сомонӣ низ рушди таҳсилоти томактабӣ аз дастовардҳои муҳимми даврони соҳибистиқлолӣ ба ҳисоб меравад. Айни ҳол дар ҳудуди ноҳия 35 муассисаи таҳсилоти томактабӣ, аз ҷумла 16 муассисаи давлатӣ, 2 муассисаи идоравӣ ва 17 муассисаи ғайридавлатӣ фаъолият менамоянд. Дар онҳо зиёда аз 5000 нафар кӯдак ба таълиму тарбия фаро гирифта шудаанд. Ҳамзамон, барои зиёд намудани фарогирии кӯдакон марказҳои инкишофи кӯдак ташкил гардидаанд, ки зиёда аз 500 нафар кӯдаконро ба таҳсилоти ибтидоӣ омода месозанд. Ин нишондиҳандаҳо далели онанд, ки дар фазои сулҳу ваҳдат давлат барои ҳар як кӯдак аз солҳои аввали зиндагӣ шароити мусоид фароҳам овардааст. Имрӯз муассисаҳои муҳити ташаккули шахсияти шаҳрвандони ояндаи Тоҷикистон мебошанд. Маҳз дар ҳамин муассисаҳо кӯдакон аввалин бор мафҳумҳои дӯстӣ, ҳамдигарфаҳмӣ, эҳтиром ба калонсолон, муҳаббат ба Ватан ва рамзҳои давлатиро меомӯзанд. Метавон гуфт, ки Ваҳдати миллӣ барои пешрафти тамоми низоми таҳсилот, аз ҷумла таҳсилоти томактабӣ, заминаи устувор фароҳам овардааст. Ҳар як муассисаи нави томактабӣ, ҳар як гурӯҳи нави кӯдакон ва ҳар як мураббии фаъол самараи бевоситаи сулҳу субот ва сиёсати иҷтимоии давлат мебошад. Ҳамчун омӯзгор бар он назарам, ки агар сулҳу субот намебуд, дастовардҳои имрӯзаи маорифи тоҷик ғайриимкон буданд. Мактаб ба муҳити оромӣ, субот ва эътимод ниёз дорад. Дар шароити ҷанг ва бесуботӣ на таълиму тарбия имконпазир асту на рушди инсон. Дар солҳои соҳибистиқлолӣ дар ҷумҳурӣ ҳазорҳо муассисаҳои таълимӣ сохта ва азнавсозӣ гардиданд. Танҳо дар давраи истиқлол 4135 бинои муассисаи таълимӣ ва бинову синфхонаҳои иловагӣ барои 888 531 ҷойи нишаст дар як баст сохта, ба истифода дода шудааст. Агар дар оғози солҳои 90-ум масъалаи дастрасӣ ба таҳсил ва таъминоти муассисаҳо яке аз мушкилоти ҷиддӣ ба ҳисоб мерафт, имрӯз дар аксари муассисаҳо синфхонаҳои муосир, кабинетҳои фаннӣ, марказҳои технологӣ ва инфрасохтори зарурӣ фароҳам оварда шудааст. Дар ноҳияи Исмоили Сомонӣ низ рушди соҳаи маориф натиҷаи бевоситаи фазои сулҳу ваҳдат мебошад. Имрӯз дар ҳудуди ноҳия 31 муассисаи таҳсилоти умумӣ фаъолият намуда, дар онҳо қариб 40 ҳазор хонанда ба таълиму тарбия фаро гирифта шудаанд. Дар ин муассисаҳо беш аз 1800 омӯзгор фаъолият доранд, ки аксарияти онҳоро занону бонувон ташкил медиҳанд. Ин нишондиҳандаҳо худ далели равшани рушди устувори соҳа мебошанд. Маҳз дар шароити сулҳу субот Тоҷикистон тавонист ба барномаҳои байналмилалии арзёбии сифати таҳсилот ҳамроҳ шавад. Иштироки хонандагони тоҷик дар таҳқиқоти байналмилалӣ, аз ҷумла PIRLS, PISA ва дигар барномаҳо нишон медиҳад, ки маорифи миллӣ тадриҷан ба фазои ҷаҳонии таҳсилот ворид мегардад. Ваҳдати миллӣ барои соҳаи маориф танҳо шароити сохтмони мактабҳо ва афзоиши шумораи хонандагонро фароҳам наовард. Аз ҳама муҳимаш, он барои тарбияи насли нав дар рӯҳияи ватандӯстӣ, худшиносии миллӣ ва эҳтиром ба арзишҳои миллӣ замина гузошт. Имрӯз вазифаи омӯзгор танҳо омӯзонидани фан нест. Омӯзгор бояд ба хонанда фаҳмонад, ки сулҳу субот ва ваҳдат чӣ арзиш доранд, чаро бояд онҳоро ҳифз кард ва барои пойдории онҳо саҳм гузошт. Насле, ки таърихи сулҳи тоҷиконро медонад, ҳаргиз роҳ намедиҳад, ки ихтилоф, ифротгароӣ ё бегонапарастӣ ҷомеаро заиф гардонад. Дар муассисаҳои таълимии кишвар мунтазам чорабиниҳои тарбиявӣ, вохӯриҳо, озмунҳо ва дарсҳои тарбиявӣ бахшида ба Ваҳдати миллӣ баргузор мегарданд. Ҳадафи ҳамаи ин тадбирҳо дар хонандагон ташаккул додани эҳсоси ифтихор аз давлату миллат ва масъулияти шаҳрвандӣ мебошад. Таърих борҳо исбот кардааст, ки давлатҳоро на сарватҳои табиӣ, балки ваҳдат, дониш ва фарҳанги мардум устувор нигоҳ медоранд. Миллате, ки соҳиби маорифи пешрафта ва ҷомеаи муттаҳид аст, метавонад ҳама гуна мушкилотро паси сар намояд. Имрӯз мо, омӯзгорон, падару модарон ва аҳли ҷомеа вазифадорем, ки дастоварди бузурги миллат - Ваҳдати миллиро ҳамчун неъмати бебаҳо ҳифз намоем. Мо бояд ба фарзандонамон омӯзонем, ки сулҳу ваҳдат мероси омода нест, балки арзишест, ки ҳар рӯз бо меҳнат, дониш, таҳаммулпазирӣ ва эҳтироми ҳамдигар ҳифз карда мешавад. Рӯзи Ваҳдати миллӣ моро водор месозад, ки ба роҳи тайкардаи халқамон назар афканем, аз сабақҳои таърих хулоса барорем ва барои таҳкими сулҳу субот ва пешрафти Ватани азизамон- Тоҷикистон боз ҳам бештар талош намоем. Зеро Ваҳдати миллӣ танҳо рӯйдоди таърихӣ нест. Ваҳдати миллӣ роҳи зиндагии мост. Он кафили рушди давлат, пешрафти маориф, шукуфоии ҷомеа ва ояндаи дурахшони Тоҷикистони азизамон мебошад. Ҷамшед МАҶИДЗОДА, мудири шуъбаи маорифи ноҳияи Исмоили Сомонии шаҳри Душанбе
54
23.06.2026
